> Engeloji

Translate

24 Ağustos 2025 Pazar

ENGELLİLERE YÖNELİK İSTİSMAR VE ŞİDDET


Engellilere yönelik istismar ve şiddet konusu daima haberlere konu oluyor. Ben bu haberleri bloguma taşımak istemedim ve yazmadım. Göz ardı etmesem de galiba dillendirmekten kaçındım. Ancak bu konu ile ilgili Amerika Birleşik Devletleri'nde yayınlanan bir makale okuyunca bu konuyu yazmalıyım diye düşündüm. 
 
Amerika Birleşik Devletleri'nde yapılan araştırmaya göre; engellilerin mağdur olma olasılığı, engelli olmayan bireylere göre 4 ila 10 kat daha fazladır. Engelli çocukların mağdur olma olasılığı, engelli olmayan çocuklara göre iki kattan fazladır. 

Araştırmacılar, engelli yetişkinlerin %11,5'inin cinsel saldırıya maruz kaldığını, engelli olmayan yetişkinlerin ise %3,9'unun cinsel saldırıya maruz kaldığını tespit etmiştir. Ayrıca, engellilerin  %13,0'ı cinsel saldırıya uğramaya teşebbüs ederken, engelli olmayan yetişkinlerin %5,7'si cinsel saldırıya maruz kalmıştır.

Biliyoruz ki ülkemizde de engelliler, engelli olmayanlara göre daha fazla istismar, şiddet ve zarar görürler. Bu durum kaza ile olmuş değildir. Kasıtlı olarak verilen bir zarardır. Her yerde meydana gelebilir. Ancak, en sık görüldüğü yerler; bakımevleri, hastaneler ve evleridir. 

Engellilere yönelik istismar ve şiddet şekillerini kısaca şöyle sıralayabiliriz; 

Her türlü fiziksel şiddet.
Tecavüz de dahil olmak üzere her türlü cinsel şiddet.
Duygusal istismar, sözlü saldırılar veya aşağılamalar.
Öz bakım, tıbbi bakım, araç, gereç ve cihaz ihtiyacı gibi kişisel ihtiyaçların ihmal edilmesi.

İstismar ve şiddet mağdurları eğer zihinsel bir engeli yoksa genellikle kendilerine zarar veren kişiyi tanırlar. Bunlar sağlık çalışanları, çevresindeki kişiler, hatta aile üyeleri olabilir. Bu nedenle engelli yakınlarımız varsa onları takip etmek, istismar ve şiddete uğruyorsa bunu yetkililere bildirmek görevimizdir. 

ALİYE YÜCEL

19 Ağustos 2025 Salı

ASLA VAZGEÇME


Bugün size Annabel Kiki'den bahsetmek istedim. Kendisi dünyaya meydan okuyan ampute futbolcu ve model. 

Annabel Kiki, yedi yaşında futbol oynamaya başlıyor. Ancak 13 yaşındayken kendisine osteosarkom adı verilen bir kemik kanseri teşhisi konuyor. Kemoterapi ve immünoterapi görüyor, sepsis nedeniyle ölümden dönüyor.

Tam iki yıl süren tedavilerden sonra bu bir bacağını kaybediyor. Dünyası tamamen değişiyor. Yaptığı her şeyi yeniden öğreniyor. En zor yürümeyi yeniden öğrenmek olduğu için çok fazla pratik yapıyor. Önce mekanik bir bacak kullanıyor ve zorlanıyor. 

En büyük zorluğu ise 120 bin sterline olan protez bacağı için para toplamak oluyor. Ancak dört gün içinde başlattığı online kampanya ile hedefe ulaşıyor. 

Bir daha gol atıp atamayacağını merak eden oyuncu, ampute futboluyla ilgilenmeye başlıyor ve futbol oynamak gücünü geri kazanmasına yardımcı oluyor.

BBC Radio Merseyside'a konuşan sporcu, "Gücümün geri geldiğini ve tekrar hızlı gidebildiğimi hissettim. Koltuk değnekleriyle gerçekten iyi bir vuruş yapabiliyorsun ve goller artık çok hızlı geliyor, bu yüzden çok mutluyum..." diyor.


Annabel Kiki, henüz 17 yaşında olmasına rağmen, 2024 yılında ilk kez düzenlenen Kadınlar Ampute Dünya Kupası'nda İngiltere formasıyla ilk kez mücadele ederek önemli başarılara imza atıyor. 

Hırslı sporcu aynı zamanda müzikle ilgileniyor ve modellik yapıyor. 

Genç yetenek, 2023 Eurovision Şarkı Yarışması'nda şarkıcı Sam Ryder ve Queen grubu üyesi Roger Taylor ile birlikte davul grubunda sahne alıyor.

Ünlü isim, geçtiğimiz hafta Fab UK Dergisi'nin En İyi Model Yarışması'nda 2025'in En İyi Modeli seçiliyor. Bu sonbaharda da Londra Moda Haftası'nda yer almak istiyor.

Yoğun bir çalışma temposu olan futbolun yanı sıra yüzme sporuyla da ilgilenen oyuncu, 2028 Paralimpik Oyunları'nda da yarışmayı hedefliyor.

Kiki, "asla vazgeçmeme" zihniyetinin hırsını beslediğini ve kanserin "başınıza gelen en muhteşem şey olmadığını", ancak "kalbinizin kırılmasına izin vermenin bir anlamı olmadığını" söylüyor. "Sadece ilerleyebilir ve başınıza gelenlerle başa çıkabilirsiniz." diye ilave ediyor. 



ALİYE YÜCEL




11 Ağustos 2025 Pazartesi

ENGELLİ SEVDİKLERİMİZE DESTEK

 
Engelli sevdiklerimize nasıl destek olabiliriz?

İnsanların karar alma yetenekleri pek çok şeyden etkilenebilir. Bunun; beyin hasarı, bunama, öğrenme güçlükleri, zihinsel sıkıntı ve nörolojik çeşitlilik gibi bir çok etkeni olabilir. 

Peki, ailesi ve arkadaşları sevdiklerine nasıl destek olabilir? Üstelik kendi kararlarını alma yetkilerini ellerinden almadan... 

Herkes karar almak için ihtiyaç duyduğu desteği almalıdır. Doğru yardımı aldığında da herkes kendi seçimlerini yapabilir. Herkesin böyle bir desteğe erişimi olmalıdır.

İşte bunun için Yeni Zelanda'da Engelliler Bakanlığı tarafından desteklenen, yeni bir web sitesi var. 
Adı Whaiman... Bu site destekli karar alma süreçlerine rehberlik etmek için kuruldu. 

Web sitesini kuran danışma grubunun başkanı Erika Butters, aynı zamanda Kişisel Savunuculuk ve Yetişkinleri Koruma Vakfı'nın da stratejik danışmanı...

Whaimana web sitesini  inceleyebilirsiniz. Destekli karar alma nedir? Peki bu durum neleri kapsıyor? Ne tür kararlar? gibi bir çok sorunun cevabını alacaksınız. İncelediğimde SDM'nin (Support My Decisions) önemini, değerini ve gerekliliğini anladım. 

Kaynak: Radyo Yeni Zelanda 

ALİYE YÜCEL



5 Ağustos 2025 Salı

TÜRKİYE'DE BİR İLK!


Turistik tesislerin engellilere göre düzenlenmesi ve engelli odaları denilince, bedensel engelliler için düzenlenmiş odalar akla geliyor. 

Evet, bedensel engellilerin  rahat kalabileceği odalar, hareket edebileceği alanlar ve denize girebileceği sahiller gerekiyor. Ancak diğer engel gruplarının da farklı ihtiyaçları var. 

İşitme engelliler için işaret dili bilen bir personel, görme engelliler için hissedilebilir zeminler, ses uyarıcıları, Braille alfabesiyle yazılmış broşür gibi...

İşte engellilerin bütün ihtiyaçlarını rahatlıkla karşılayacak, bağımsız hareket edebileceği bir otelin müjdesini veriyorum. 

Türkiye Beyazay Derneği ve Eukoba Derneği ortaklığında yürütülen "Herkes İçin Erişilebilirlik" kapsamında; Türkiye’de bir otel Avrupa standartlarında ilk  erişilebilirlik belgesi almaya hazırlanıyor.

Hangi otel olduğunu şimdilik yazmıyorum. Belge aldığında paylaşacağım. Sadece Antalya’da olduğunu söyleyeyim.

Umarım bu oteller çoğalır ve bütün engelliler imkanları dahilinde rahatça otelin içinde bağımsız dolaşabilir, rahatça havuz ve denize girebilir.

Not: 
Eukoba Derneği Almanya'da Avrupa Birliği kriterlerine uygun EURECERT  “Erişilebilirlik Kalite Belgesi” vermeye yetkili bir kuruluştur.

ALİYE YÜCEL 

27 Temmuz 2025 Pazar

ENGELSİZ İŞGÜCÜ UYUM PROGRAMI


Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, çalışabilir durumdaki engellilerin işgücü piyasasına entegrasyonunu desteklemek ve sosyal rehabilitasyonlarını güçlendirmek amacıyla Engelsiz İşgücü Uyum Programı'nı başlattı. 

Geçtiğimiz günlerde Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, sosyal medya hesabından, Engelsiz İşgücü Uyum Programına ilişkin açıklama yaptı.

Bakan, "Engelsiz İşgücü Uyum Programını hayata geçiriyoruz. Engelli vatandaşlarımızın istihdamda daha güçlü bir şekilde yer almalarını sağlayacağız" değerlendirmesinde bulundu.

Türkiye İş Kurumu aracılığıyla başlatılan programı sayesinde, katılımcılara 14 günlük katılım için 15 bin 162 lira cep harçlığı veriliyor. Ayrıca;  SGK prim desteği, iş arama becerileri, iletişim ve finansal okuryazarlık eğitimleri, ağaçlandırmadan sosyal hizmete, kültürden çevreye uzanan geniş bir yelpazede tecrübe kazanma imkanı sunuluyor. 

Programdan, engellilerin yanı sıra başvuru şartlarını sağlayan anne veya babadan biri de yararlanabilecek. 

10 bin engelliyi hedef alacak program kamu kurum ve kuruluşlarıyla iş birliği içinde 81 ilde uygulanmaya başladı.

ALİYE YÜCEL 

18 Temmuz 2025 Cuma

ENGELLİYİM, ENGELLİSİN, ENGELLİ



"Engelli” kelimesini kullanmaktan korkmayın!

Yasalarla "özürlü" kelimesi "engelli" olarak değiştirildi. Dolayısı ile resmi olarak engelli kelimesi kullanılıyor.
 
İnsanlar genelde engelli kelimesini kullanmaktan korkuyor. Hatta duymaktan da... "Engelliyim" dediğinizde karşı taraftan "Estağfurullah!" kelimesini duyabiliyorsunuz. 

Oysa bu kelimeyi rahatlıkla kullanabiliriz. Çünkü bu, kişinin kimliğinin bir parçasıdır. 


İnsanların sık sık "özel biri" veya "özel gereksinimli birey" dediğini duyuyoruz. Bunlar çok uygun gelmiyor bana... Engelli kelimesi sorun olmamalı, rahatça kullanabileceğimiz bir terim olmalı...

Engelli terimi ilk bakışta kişide kusur olduğunu düşündürmüyor ki... Sadece bir nedenle engel taşıdığını anlatıyor. Çünkü herkes herhangi bir sebepten dolayı engelli olabilir. Bulunduğu durum ve çevre kişiyi engelli veya engelsiz yapabilir.

Engelli kelimesi maksadı anlatıyor. Ayrıca var olan engellere çözümler getirmeyi de çağrıştırıyor ki, bu çok önemli...

ALİYE YÜCEL

12 Temmuz 2025 Cumartesi

DİYABET HASTASI BARBIE

 


Ünlü oyuncak üreticisi Mattel ayrımcılığa son vermek için yaptığı bebeklere bir yenisini ekledi. Tip 1 diyabet hastası ilk Barbie bebeğini piyasaya sürdü.

İnsülin pompası ve şeker ölçüm cihazı taşıyan Barbie, “çocukların kendi sağlık durumlarını Barbie aracılığıyla tanımasını” amaçlıyor. 

Yeni Barbie, küresel tip 1 diyabet konusunda kâr amacı gütmeyen Breakthrough T1D kuruluşuyla işbirliği içinde üretildi.

Tip 1 diyabet hastası bebeğin kolunda, hastalığını kontrolde tutmak için  glikoz ölçer (CGM) var. Cihazı sabitlemek için pembe kalp şeklinde tıbbi bant ve bebeğin gün boyunca kan şekeri seviyesini takibe yardım için CGM uygulaması yüklü bir cep telefonu var.



Ayrıca Barbie’nin, ihtiyaç duyulduğunda otomatik insülin dozajı sağlayan bir insülin pompası bulunuyor. Son olarak dışarıdayken ihtiyaç duyulabilecek atıştırmalıklar gibi temel ihtiyaçlarını karşılayacak bir çantası da var. Yani kısaca Tip 1 diyabet hastası için her şey düşünülmüş.

Biliyorsunuz Mattel daha önce tekerlekli sandalyeli, işitme cihazlı, görme engelli, skolyozlu ve Down sendromlu Barbie modelleri üretmişti. Mattel, bu oyuncak bebeklerle, engelli çocukların olumlu bir temsili olarak engelli farkındalığını ve kabulünü geliştirmeyi amaçlıyor.

ALİYE YÜCEL